Zijn bedrijf verkopen, en nadien?

@Pexels

Door Bank Nagelmackers Estate planning

Wanneer een bedrijfsleider overweegt om zijn activiteiten op korte of middellange termijn over te dragen, is het belangrijk om een balans van het vermogen op te maken. De toekomst van een bedrijfsleider en zijn gezin voorbereiden, vergt dus wel wat tijd!

Ondernemers stellen zich bij de verkoop van hun onderneming voornamelijk twee grote vragen: hun financiële onafhankelijkheid en de toekomst van hun vermogen.

 

Hoe zit het met de financiële onafhankelijkheid?

Het is raadzaam om een persoonlijk financieel plan op te stellen om een goede inschatting te krijgen. De samenstelling van het volledige actuele en toekomstige vermogen en de inkomsten moet beschreven worden. Vervolgens komen de persoonlijke doelen aan bod, zoals het behoud van een zeker financieel comfort en het verwezenlijken van bepaalde projecten (bijvoorbeeld de aankoop van een tweede verblijf).

Dat dient als basis om de verwachte evolutie van de inkomsten, uitgaven en portefeuille in kaart te brengen. Verschillende situaties kunnen daarbij voorzien worden (geschat rendement en inflatie). Dat financieel plan biedt een zicht op de mate van financiële onafhankelijkheid op lange termijn. Zo kunnen de nodige inkomsten bijvoorbeeld voorzien worden waar de persoon van kan leven. Het biedt bovendien een leidraad om bepaalde beslissingen te nemen over investeren in een nieuw project, een schenking doen (al dan niet onder bepaalde voorwaarden) …

En hoe zit het met de overdracht van het vermogen aan de volgende generatie?

Er wordt daarbij rekening gehouden met het volledige vermogen. Ook wordt bepaald welke goederen eigen of gemeenschappelijk zijn.

De oorsprong van de bedrijfsfondsen is daarin bepalend. Indien de persoon getrouwd bent, is het dus essentieel om te weten van wie de bedrijfsaandelen zijn. Dat hangt af van het huwelijksstelsel en de manier waarop de aandelen werden verkregen.

Eens de juridische aard van de aandelen (en op termijn het kapitaal van de aandelenverkoop) gekend is, moeten de erfgenamen nog bepaald worden. Op basis van de gezinssituatie wordt vastgesteld wie de wettelijke erfgenamen zijn en wat hun erfdeel is.

De financiële gemoedsrust van de betrokken personen is verzekerd. De erfgenamen en hun erfdeel zijn gekend. Dan is het tijd om na te denken over de overdracht van het vermogen.

Is de wettelijke erfopvolging niet zoals gewenst? Of kunnen de verschuldigde successierechten beperkt worden? Er bestaan verschillende opties voor successieplanning om te voldoen aan de noden.

Het huwelijkscontract biedt een eerste mogelijkheid. Het bepaalt onder meer hoe het vermogen verdeeld wordt tussen de partners in verschillende situaties, waaronder een overlijden. Dit planningsinstrument wordt echter amper of vaak slecht gebruikt. Nochtans biedt het de mogelijkheid om de partner een bescherming op maat te bieden, door bijvoorbeeld een eigen goed in te brengen in de gemeenschap of een keuzebeding in te lassen.

Met een testament kan dan weer afgeweken worden van de wettelijke erfopvolging, rekening houdend met de reservataire erfgenamen. Door bepaalde legaten op te stellen, kan een testament sommige erfgenamen beschermen of de verschuldigde successierechten beperken. Dat kan door een testament op te stellen dat rechtstreeks de kleinkinderen begunstigd, een restlegaat te gebruiken of de gezinswoning over te laten aan de overlevende partner.

Als een verzekeringnemer in zijn naam en ten gunste van zijn erfgenamen een tijdelijke overlijdensverzekering (doorgaans voor 3 tot 10 jaar) afsluit, wordt er bij zijn overlijden een kapitaal (in principe onveranderlijk) gestort voor de betaling van de successierechten. Hoewel het principe eenvoudig is, moet de nodige aandacht besteed worden aan de structuur van een dergelijke verzekering. Er geldt namelijk een specifieke belastingheffing voor het levensverzekeringskapitaal.

Ten slotte kunnen ook tijdens het leven reeds goederen overgedragen worden aan dierbaren via een schenking van een gedeelte van de roerende goederen. De schenkingsakte kan een onderhandse akte of een notariële akte zijn. Zijn de schenkingsrechten betaald (gewestelijke bevoegdheid – tarief tussen 3 en 7%), dan verdwijnen de geschonken goederen definitief uit het vermogen. Bij een overlijden zijn dan geen successierechten meer verschuldigd. Bij de schenking van een onroerend goed moet een notariële akte opgemaakt worden. Er zijn in dat geval progressieve schenkingsrechten verschuldigd (tussen 3 en 40% naargelang de verwantschapsband en de waarde van het geschonken goed).

Conclusie

De verkoop van zijn bedrijf, maar in het algemeen ook zijn financiële toekomst, moet goed voorbereid worden.

Na de verkoop van zijn onderneming is het belangrijk zich uitgebreid te informeren om zijn vermogen zo goed mogelijk te structureren en beheren en, op termijn, de overdracht zoals gewenst te laten verlopen.

Mogelijkheid om voordelige tarieven toe te passen in geval van een erfenis/schenking van bedrijfsaandelen:

 

In het Brussels Hoofdstedelijk en Vlaams Gewest geldt voor de vererving van aandelen van een familiebedrijf een vast tarief van 3 à 7% indien aan bepaalde voorwaarden wordt voldaan. Een schenking kan zelfs tegen 0%.

In het Waals Gewest geldt voor de vererving van aandelen van een familiebedrijf een vast tarief van 0% indien aan bepaalde voorwaarden wordt voldaan.

 

Lees ook corner Overdracht

Dit bericht is geplaatst in Erfenis met de tags , , , . Bookmark de permalink.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *