COVID 19: Een nieuw tijdperk voor aandeelhouders?

@Pexels

Door DPAM

Ook tijdens deze bijzondere tijden moeten aandeelhouders hun verantwoordelijkheid dragen. Het stemseizoen op de algemene aandeelhoudersvergaderingen wordt gekenmerkt door vertragingen, uitstel en digitale oplossingen. Door de crisis, als gevolg van de coronapandemie, komen bepaalde praktijken op dit vlak ook op de helling te staan.

Anti-overnamemechanismen

Laten we eerst en vooral nog eens stilstaan bij bepaalde belangrijke principes van deugdelijk bestuur, zoals anti-overnamemechanismen. Bepaalde bedrijven, die sterk zijn teruggevallen door COVID-19, lopen namelijk het risico dat ze worden overgenomen door opportunistische bieders.  Verschillende advocaten en experts op het vlak van corporate governance, alsook de bureaus die stemaanbevelingen uitbrengen, waarschuwen steeds meer voor dit risico.  Afhankelijk van de mogelijke regelgeving raden zij aan om tijdelijk beschermende maatregelen te nemen, om zich tegen dit risico op korte termijn te beschermen. De mechanismen die bestaan in het aandeelhoudersrecht kunnen deze bedrijven er weer bovenop helpen tijdens de overgangsperiode, tot de situatie weer normaliseert.

De aandeelhouders verzetten zich doorgaans sterk tegen anti-overnamemechanismen, die vaak ‘gifpillen’ worden genoemd, omdat ze indruisen tegen het langetermijnbelang van minderheidsaandeelhouders. Wat is de situatie vandaag? Moeten er in een uitzonderlijke situatie uitzonderlijke maatregelen worden getroffen?

De aanbeveling lijkt om de mogelijkheid niet uit te sluiten, op voorwaarde dat de analyse geval per geval gebeurt, de maatregel tijdelijk is en maximaal één jaar duurt, en dat ze betrekking heeft op de gevolgen van de pandemie.

Dialoog en uitwisseling

Meer dan ooit moet er door deze situatie een dialoog worden aangeknoopt met het bedrijf.  Dankzij een constructieve dialoog en het uitwisselen van ideeën kan een verantwoordelijke belegger uiteindelijk de bedrijven begrijpen die tekortkomingen vertonen in hun crisisbeheer. Dankzij deze dialoog kan er een gesprek ontstaan over de veiligheid en gezondheid van werknemers. Hierdoor kan er ook meer aandacht komen voor de antwoorden van de bedrijven, en kunnen deze worden afgetoetst aan de bijzondere context van elk bedrijf. Het laat ook toe om de zaken vanuit een langetermijnperspectief te bekijken. Op die manier vertalen de beleggingsbeslissingen op lange termijn zich eveneens in een aandeelhoudersengagement op lange termijn.  Tot slot zorgt actief engagement ervoor dat aandeelhouders hun gedacht blijven zeggen, ook tijdens virtuele aandeelhoudersvergaderingen. Deze principes worden nog eens aangehaald in de Principes voor Verantwoord Beleggen.

Overige stakeholders

Een tweede gevolg van de huidige crisis is dat de stakeholders meer macht krijgen, ten koste van de overheersing van de aandeelhouders. Die overheersing berust op het principe dat bedrijven op de eerste plaats zoveel mogelijk winst moeten maken voor hun aandeelhouders, met naleving van de geldende wetten.

Het is niet voor het eerst dat dit principe in vraag wordt gesteld. Het essay ‘het nieuwe paradigma’ dat werd gepubliceerd door de gerenommeerde Harvard School in februari 2019 vindt dat er meer moet worden gesproken over een beter evenwicht bij de behandeling van de verschillende stakeholders van een bedrijf. Op die manier wordt er minder op de korte termijn gefocust en gaat men niet bezwijken onder de zware activistische druk van de snelle winst.  Volgens de theorie van de governance van de stakeholders is een onderneming moreel verplicht om zich in te zetten voor de maatschappij, waardoor ze op lange termijn toegevoegde waarde kan creëren.

Aandeelhoudersverantwoordelijkheid

De pandemie en de crisis door de wereldwijde lockdown hebben deze theorie versterkt, en de aandeelhouder draagt voortaan een verantwoordelijkheid om de negatieve effecten van het virus te beperken. Hij kan immers worden gevraagd om zijn mening te geven over verschillende initiatieven ten aanzien van de andere stakeholders van het bedrijf, zoals de werknemers die getroffen worden door de crisis. De prioriteiten verschuiven van de aandeelhouders naar de andere stakeholders. Dat zal vast en zeker zorgen voor interessante debatten en complexe beslissingsprocessen. Bepaalde initiatieven, met name op regelgevend vlak, duiken op en geven aanleiding tot bepaalde beslissingen. We kunnen ook het Engagement van de Business Roundtable vernoemen. Die verzamelt 180 Amerikaanse bedrijfsleiders die zich inspannen om hun bedrijf te leiden in het voordeel van al zijn stakeholders (klanten, werknemers, leveranciers, gemeenschappen en aandeelhouders).

Een ingeperkte aandeelhouder?

Hoewel bedrijven voortaan meer de voorrang geven aan andere spelers dan de aandeelhouders, denken sommigen dat dit ten koste zou gaan van de toegevoegde waarde voor de aandeelhouder. Indien dit het geval zou zijn, is dat enkel op korte termijn. De afbrokkeling van de hegemonie van de aandeelhouder zal ervoor zorgen dat ESG-factoren relevanter worden, zowel voor beleggers als voor ondernemers. Het kan aangewezen zijn om nog eens te herhalen dat de integratie van ESG-factoren berust op het win-win principe van toegevoegde waarde. Wanneer een bedrijf zijn energie-efficiëntie immers verbetert, komt dat niet enkel het milieu ten goede, maar blijven ook de kosten binnen de perken. Uiteindelijk draait het om gezond verstand.

Net zoals op elk vlak heeft COVID-19 bepaalde gevolgen op korte termijn, en roept dit vragen op over hoe het op middellange en lange termijn verder moet. Door deze pandemie kan de hegemonie van de aandeelhouder afbrokkelen, waardoor het paradigma van de waardecreatie op lange termijn en de druk op korte termijn weer eens in vraag wordt gesteld. Laten we hopen dat deze crisis de evolutie in de richting van een verantwoordelijker financieel systeem verder versterkt. Ze zal zorgen voor een positieve feedbackloop waardoor de beleggingshorizon langer wordt, of de aandeelhouder het bedrijf waarin hij belegt aanspoort om duurzame winstgevendheid te koppelen aan een betere samenleving op lange termijn.

Bezoek ook de corner Duurzame Beleggingen op Moneystore

Dit bericht is geplaatst in Actualiteit, Duurzame beleggingen met de tags , , . Bookmark de permalink.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *