Hoe kan men zijn verantwoordelijkheid opnemen als belegger ?

@Pexels

Door Degroof Petercam

Het tweede grote principe van de zes Principes voor Verantwoord Beleggen van de Verenigde Naties is dat aandeelhouders op lange termijn hun verantwoordelijkheid moeten opnemen, en dat verantwoord beleggen gestimuleerd moet worden aan de hand van aandeelhoudersdemocratie.

Stemmen: een nieuwe verplichting voor beleggers

Beleggers moeten zich laten horen tijdens aandeelhoudersvergaderingen, maar daardoor kunnen zij zich wat verloren voelen. Door de nieuwe bestuursmodellen die her en der ontstaan, worden de meer traditionele modellen waaraan wij gewend zijn immers in vraag gesteld. Hoe moeten we dus reageren wanneer het bedrijf Snap, dat aan de basis ligt van de app Snapchat, naar de beurs gaat en geen enkel stemrecht verbindt aan de aandelen voor het grote publiek, zogezegd onder het mom van de heilige principes van dynamiek en flexibiliteit die cruciaal zouden zijn voor zijn bedrijfsmodel? Wanneer fundamentele aandeelhoudersrechten met de voeten worden getreden, kunnen we ons terecht afvragen of stemmen uiteindelijk wel een impact heeft, en waarom het voortaan verplicht zou moeten zijn.

Wat kan trouwens de reële impact zijn die een minderheidsaandeelhouder heeft tegenover een meerderheidsaandeelhouder, referentie- of familiale aandeelhouder door zijn stem uit te brengen? Hetzelfde geldt wanneer het gaat over zeer grote beursgenoteerde bedrijven, waar een stem kan verwateren. Oliegiganten die bezwijken onder de druk van hun aandeelhouders zijn hiervan een goed voorbeeld. Zij leggen voortaan verantwoording af over hun ecologische verantwoordelijkheid en hun risicomanagement inzake klimaatverandering. Een ander mooi recent voorbeeld hiervan is het stemgedrag van minderheidsaandeelhouders ten opzichte van de referentieaandeelhouder Vivendi op de vergadering van Telecom Italia. De Italiaanse regelgeving vereist immers dat de kandidaten voor de raad van bestuur opgenomen worden op een kandidatenlijst die wordt voorgesteld door de meerderheidsaandeelhouder, of door de minderheidsaandeelhouders indien zij erin slagen om hun lijst op te leggen. Met slechts 1,9 % van het kapitaal is de minderheidsaandeelhouder erin geslaagd om een lijst neer te leggen, die zeker niet alle stemmen heeft binnengehaald, maar een verschil van amper 0,5 % vertoonde tegenover de kandidatenlijst voorgesteld door Vivendi. Dat was ongezien voor deze meerderheidsaandeelhouder. De minderheidsaandeelhouders waren erin geslaagd om hun lijst op te leggen op de vergadering van Snam SpA in 2016. Zo werd de Italiaanse traditie van de meerderheidsaandeelhouder die zijn kandidaten voorstelt, gradueel afgebouwd.

Waarom stemmen?

Door te stemmen kunnen we best practices verdedigen, onder andere op het gebied van milieu-, maatschappelijke en governanceuitdagingen. Eerst en vooral geeft een zwakke participatiegraad meerderheidsaandeelhouders nog meer macht. Vervolgens moeten we vaststellen dat door de impact van een toenemende participatie in aandeelhoudersvergaderingen en de toenemende betrokkenheid van institutionele beleggers de governancepraktijken beginnen te veranderen.

Wanneer het ontevredenheidspercentage van de aandeelhouders over een bepaald agendapunt vrij hoog ligt, kan dat een waarschuwing betekenen voor het management. Wanneer er veel negatieve stemmen worden uitgebracht, kan dat de aandacht trekken van de media en andere stakeholders, en ook van beleggers die bezorgd zijn over het langetermijnengagement van hun positie.

Zijn taken op een verantwoorde manier invullen

Vandaag zien we een tegenstelling tussen enerzijds de toenemende wil en zelfs druk om als verantwoorde aandeelhouder zijn stem meer te laten horen, en anderzijds de terughoudendheid om zich te bemoeien met het beheer van het bedrijf, en om eerder de flexibiliteit en souplesse van nieuwe ontluikende bedrijfsmodellen te laten werken. In een dergelijke context is bepalen wat je begrijpt onder deugdelijk bestuur een complexe maar interessante oefening.

De bedrijfscultuur evolueert sterk. Aandeelhouders worden immers steeds meer aangemoedigd om zich uit te spreken over de houding van het bedrijf en zijn vermogen om risico’s te voorkomen. Wanneer we kijken naar de houding van het bedrijf, zien we een groeiende interesse in milieu- en maatschappelijke thema’s zoals klimaatverandering of het beheer van menselijk kapitaal. Risicopreventie is eveneens een belangrijk thema, als gevolg van verschillende schandalen zoals agressieve verkooppraktijken, een zwakke bescherming van persoonsgegevens of corruptie. Een diverse en evenwichtige raad van bestuur wordt een centraal thema.

Stemmen via indexfondsen, een “light” manier van stemmen

Het Amerikaanse concept van “stemmen met de voeten” wordt vaak gebruikt voor beleggers die stemmen als vertegenwoordigers van index- en passieve fondsen.

En nochtans is ook stemmen in naam van index- of passieve fondsen zinvol: enerzijds neemt het belang van dit beheer vandaag toe, en anderzijds versterkt het de impact en het gewicht van de beslissingen die worden genomen in een actieve benadering.

Aandeelhoudersengagement, of het nu de vorm aanneemt van engagement, het stemmen op aandeelhoudersvergaderingen en/of een dialoog met het bedrijf, is een beheertool die op zich staat. Het is een unieke hefboom voor de belegger die risico’s in hun geheel beter wil evalueren, die waarden en best practices wil verdedigen en bijgevolg bijdragen tot duurzamere bedrijven. Het is dus een langetermijnproces dat – als het gestructureerd wordt toegepast – via een sneeuwbaleffect steeds meer toegevoegde waarde creëert en een positieve invloed heeft op de prestaties van een bedrijf en het langetermijnsucces van een belegging.

Lees ook corner Duurzame beleggingen

Dit bericht is geplaatst in Duurzame beleggingen met de tags , , . Bookmark de permalink.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *